Şentop: Lozan'ın gizli maddeleri yok

AK Partililer tarafından 24 Temmuz 1923'te imzalanan Lozan Anlaşması'nın 2023 yılında süresinin dolacağı ve gizli maddeler nedeniyle çıkarılamayan madenlerin artık çıkarılacağı öne sürülüyordu. TBMM Başkanı Mustafa Şentop, Meclis'te basın mensuplarının Lozan Antlaşması'nın gizli maddeleri olduğu yönündeki iddialara yanıt verdi. Şentop, "Gizli bir maddesi nasıl olabilir? Lüzumsuz bir tartışma" dedi.

Lozan Antlaşması'nın süreli veya 100 yıllık bir anlaşma olmadığını, birçok ülkenin taraf olduğu bir anlaşma olduğunu vurgulayan Şentop, sözlerini şöyle sürdürdü:

"GİZLİ BİR HÜKÜM PARLAMENTODA NASIL ONAYLANACAK?"

"Süre meselesi söz konusu değil, anlaşmada böyle bir şey yok. Gizli madde meselesi de hukukçular açısından tuhaf karşılanacak bir durum. Çünkü, bir anlaşma yapıldığı zaman bu anlaşma, o imzalayan ülkelerin parlamentolarına gelir, orada onaylanır. Gizli olan bir hüküm nasıl parlamentoda onaylanacak, kim bakacak, değerlendirecek de onay verilecek?

"LOZAN, SÜRELİ BİR ANLAŞMA DEĞİL"

Uluslararası anlaşmalarda gizli bir hüküm olamaz. Gizli hüküm denilen bir şey varsa anlaşma değildir; anlaşma metninden değildir zaten. Böyle bir şey yok. Süreli de değil, bir uluslararası anlaşmanın gizli maddesi de olamaz; Lozan'ın da yok."

"HUKUKİ REALİTEDEN KOPMAMALI"

Mustafa Şentop, "Neden Lozan Antlaşması sık sık böyle tartışılıyor?" sorusuna karşılık, "Böyle eksantrik tarih yorumları yapanlar var; biraz dikkat çekici, sıra dışı... Ama bunun, özellikle hukukla ilgili bir olaysa söz konusu olan, hukuki realiteden kopmaması lazım.

"GAYET LÜZUMSUZ BİR TARTIŞMA"

Bir uluslararası anlaşma, bu kadar çok ülkenin hükümetlerinin imzaladığı, meclislerine giden, oralarda görüşülen bir anlaşmanın gizli maddesi nasıl olabilir? Gizli madde olduğu iddia edilen şeyler varsa da bunlar anlaşma değildir, anlaşma hükmü olamaz. Bu gayet lüzumsuz bir tartışma."